Društvena istorija

Istraživanjem istorije svakodnevnog života i njenim promovisanjem u višenacionalnim zajednicama bavimo se od 2003. godine. Program “Mi i oni drugi” nastao je kroz rad sa mladima i njihovim profesorima u ovoj oblasti.

Publikacija “Grupe 484”, pod istim nazivom (“Mi i oni drugi”), značajna je za razvoj celog programa, a posebno ove programske celine, koja se bavi istraživanjem lokalne društvene istorije. Zamišljena je kao priručnik za istraživanje multietničnosti u lokalnoj sredini. Ona obuhvata teorijske tekstove, uputstva za rad na terenu, primere istraživanja i prezentovanja lokalne istorije u Subotici, Beloj Crkvi, Dimitrovgradu, Vranju i Leskovcu…

Autori ove programske celine su Smiljka Blažin, osnivačica obrazovnog programa “Grupe 484” i dugogodišnja koordinatorka, Radina Vučetić, profesorka na Filozofskom fakultetu u Beogradu i Mladena Prelić, naučna saradnica Etnografskog instituta SANU.

Suština proučavanja društvene istorije jeste da se promoviše mirnodopski život u kojem ljudi različitih kulturnih, religijskih i etničkih identiteta žive zajedno, razmenjuju kulturna i ostala dobra i utiču jedni na druge. Izbor tema pravi se upravo tako da se što vidljivijim učini uzajamno prožimanje kultura. Jedan od projekata koji je posebno ilustrativan u tom smislu zvao se “Ručak u Beogradu”. Učesnici projekta otkrili su i dokumentovali da istorija Beograda na svakom koraku otkriva prožimanje različitih kultura i uticaja i da je ponuda na trpezi i oko nje veoma raskošna. Od podataka, priča, predmeta do kojih su došli, učesnici su oblikovali male celine: zbirke, kolekcije, izložbe, scenske celine, reportaže, zbornike… do malih filmova.

U procesu istraživanja istorije svakodnevnog života, mladi prikupljaju informacije, tumače izvore i materijal do kojih su došli, diskutuju, vrednuju sadržaj sakupljenje građe, traže veze na relaciji prošlost-sadašnjost, pokušavaju da razumeju istorijske procese i da nađu svoje mesto u njima. Teme koje uvek iznova nailaze na interesovanje mladih jesu detinjstvo i mladost, položaj žena, odnos među polovima, brak i porodica, praznici, proslave i običaji, kultura ishrane, popularna kultura i zabava. Pored toga, dobri rezultati postižu se analizom umetničkih dela: filmova, muzike, arhitekture, slikarstva…

Posebno značajan segment ove programske celine predstavlja prezentacija istraženog materijala u formi lokalne ulične akcije, izložbe, publikacije, televizijskih i radio emisija, kratkih filmova. Umetnički saradnici u ovom delu su Ivana Bogićević Leko i Dragan Protić – ŠKART.

Realizacija ove programske celine nemoguća je bez saradnje sa obrazovnim i kulturnim institucijama, pre svega školama i muzejima. Trudimo se da ovu saradnju podržavamo i kroz konkretan rad (saradnja sa srednjim školama i muzejima), a zalažemo se i da strateški i programski dokumenti u obrazovanju i kulturi naglašavaju nužnost ove povezanosti.

Ove metode koristili smo i prilikom formiranja nove programske celine, koja se bavi pitanjem odnosa zajednice prema migrantima: uspostavili smo saradnju sa Muzejem afričke umetnosti, beogradskim srednjim školama i gimnazijama, obrazovnim ustanovama i ustanovama kulture u gradovima u kojima su smešteni tražioci azila i u gradovima kroz koje migranti prolaze ili se zadržavaju privremeno. Planiramo da saradnju proširimo i na druge obrazovne i kulturne institucije u Srbiji.

Podeli ovo